Wędrowanie po górskich szlakach to pasja, która wciąga coraz więcej osób. Niezależnie od tego, czy zdobywasz wysokie szczyty, czy przemierzasz malownicze doliny, odpowiednie wyposażenie może znacząco wpłynąć na komfort i bezpieczeństwo Twojej wyprawy. Jednym z elementów, który zyskał ogromną popularność, są kije trekkingowe. Ale czy zastanawiałeś się kiedyś, co sprawia, że kije trekkingowe składane są tak wyjątkowe i dlaczego warto im się przyjrzeć bliżej? Jakie tajemnice kryją te niepozorne akcesoria, które można złożyć w kompaktowy pakunek? W tym artykule odkryjemy mniej znane aspekty dotyczące składanych kijków, dowiemy się, z jakich materiałów są wykonane i dlaczego ich konstrukcja jest tak ważna. Przygotuj się na kilka ciekawostek, które mogą zmienić Twoje spojrzenie na te praktyczne narzędzia każdego turysty.

Składane czy teleskopowe? Subtelne różnice w konstrukcji

Choć często używamy tych terminów zamiennie, warto wiedzieć, że kijki składane (często nazywane też segmentowymi lub składanymi) i kijki teleskopowe to dwa różne typy konstrukcji, choć oba pozwalają na zmniejszenie długości kijków do transportu. Kije trekkingowe składane charakteryzują się tym, że ich segmenty są połączone linką lub elastycznym rdzeniem, co pozwala na szybkie „”złożenie”” kijka w harmonijkę. System ten często przypomina konstrukcję sond lawinowych. Teleskopowe kijki z kolei posiadają segmenty wsuwane jeden w drugi, a ich długość reguluje się za pomocą systemów blokujących – zewnętrznych (klamrowych) lub wewnętrznych (twist-lock). Ciekawostka: Pierwsze kijki trekkingowe, jakie znamy dzisiaj, wyewoluowały z… kijków narciarskich! Dopiero z czasem zostały zaadaptowane i zmodyfikowane do potrzeb turystyki pieszej, a idea możliwości ich złożenia lub skrócenia pojawiła się później, jako odpowiedź na potrzebę wygodniejszego transportu.

Materiał ma znaczenie – od czego zależy waga kijka?

Waga kijków trekkingowych ma kluczowe znaczenie, zwłaszcza dla osób pokonujących długie dystanse, takich jak ultramaratończycy górscy, czy po prostu tych, którzy cenią sobie lekkość ekwipunku. Wiedza o materiałach, z których wykonane są kijki składane, pozwala zrozumieć, skąd biorą się różnice w wadze i cenie. Najczęściej spotykane materiały to aluminium i włókno węglowe (karbon). Kijki aluminiowe (często ze stopu Aluminium 7075 lub 6061) są zazwyczaj bardziej wytrzymałe na uderzenia i złamania niż karbonowe, co może być ważne na terenach skalistych. Są jednak cięższe. Kijki trekkingowe karbonowe są znacznie lżejsze, co jest ich główną zaletą. Włókno węglowe charakteryzuje się bardzo wysoką wytrzymałością na rozciąganie, ale jest bardziej kruche i podatne na pęknięcia przy silnych uderzeniach punktowych. Ciekawostka: Choć tytan jest znany ze swojej ekstremalnej wytrzymałości i lekkości, jest rzadko stosowany do produkcji całych trzonków kijków trekkingowych ze względu na bardzo wysoką cenę i niską elastyczność. Zazwyczaj wykorzystuje się go w mniejszych, strategicznych elementach. Waga kijka składanego, często w zakresie 200-300 gramów za sztukę dla modeli karbonowych, to wynik precyzyjnego balansu między wytrzymałością a zastosowanym materiałem.

Systemy blokady – klucz do stabilności składanych kijków

Stabilność i niezawodność kijka składanego w dużej mierze zależy od systemu blokady, który utrzymuje segmenty w rozwiniętej pozycji. W kijkach składanych, gdzie segmenty są połączone linką, system blokady zazwyczaj polega na naprężeniu tej linki i zablokowaniu ostatniego segmentu, często za pomocą prostego mechanizmu na zatrzask lub przycisk. W kijkach teleskopowych, które również mogą być w pewnym stopniu składane (bo teleskopowanie pozwala na ich znaczne skrócenie), stosuje się wspomniane wcześniej systemy zewnętrzne (klamrowy) lub wewnętrzne (twist-lock). Ciekawostka: Choć systemy klamrowe (Lever Lock, FlickLock itp.) są powszechnie uważane za bardziej niezawodne i łatwiejsze w obsłudze, zwłaszcza w rękawiczkach czy niskich temperaturach, pierwsze patenty na regulowane kije trekkingowe opierały się głównie na systemach wewnętrznych. Ewolucja technologii blokowania to ciągły proces dążenia do maksymalnej niezawodności przy minimalnej wadze i łatwości obsługi.

Elementy, o których często zapominamy

Rękojeść, groty i talerzyki to elementy, które mają ogromny wpływ na komfort użytkowania kijków, a ich wybór powinien być podyktowany specyfiką terenu, po którym najczęściej wędrujemy. Rękojeści wykonane z korka lub pianki EVA zapewniają lepsze odprowadzanie wilgoci i komfort termiczny niż te gumowe. Przedłużona rękojeść to praktyczne rozwiązanie na stromych podejściach, pozwalające na szybkie „”przełożenie”” dłoni bez konieczności zmiany długości kijka. Groty, zazwyczaj wykonane z hartowanej stali lub węglika wolframu, decydują o przyczepności kijka do podłoża, zwłaszcza na twardych czy oblodzonych powierzchniach. Węglik wolframu jest trwalszy, ale też droższy. Gumowe końcówki na groty są niezbędne podczas marszu po asfalcie czy chodniku, chroniąc grot i zmniejszając hałas. Talerzyki, małe na lato i duże (śnieżne) na zimę, zapobiegają zapadaniu się kijków w miękkim podłożu – błocie, piasku czy śniegu. Ciekawostka: Choć wydaje się to oczywiste, wielu początkujących turystów zapomina o regularnym sprawdzaniu stanu grotów i gumowych nakładek. Zużyte elementy nie tylko obniżają komfort i bezpieczeństwo, ale mogą też prowadzić do uszkodzenia samego kijka. Dbanie o te drobne detale to klucz do długowieczności naszych kijów turystycznych.

Dla kogo kije trekkingowe składane?

Kije trekkingowe składane, ze względu na swoją kompaktowość po złożeniu, są szczególnie cenione przez osoby, które potrzebują łatwo schować kijki do plecaka. Dotyczy to na przykład osób podróżujących samolotem, entuzjastów via ferrat (gdzie kijki są używane tylko na podejściu i zejściu), czy biegaczy górskich, którzy używają kijków na wybranych fragmentach trasy. Składane kijki trekkingowe w góry doskonale sprawdzają się w sytuacjach, gdy teren często się zmienia i nie zawsze potrzebujemy wsparcia kijków. Ciekawostka: Chociaż kije trekkingowe składane są popularne wśród biegaczy górskich i ultramaratończyków (często wybierających lekkie kije trekkingowe karbonowe), to seniorzy i osoby z problemami stawowymi również doceniają modele z systemem amortyzacji, który dodatkowo odciąża kolana i stawy skokowe, niezależnie od tego, czy wybiorą kije teleskopowe czy składane. Wybierając kijki w góry, warto zastanowić się nad swoimi potrzebami i planowanymi aktywnościami. Składane kijki oferują nieocenioną wygodę transportu, ale mogą wymagać nieco więcej uwagi przy konserwacji systemów blokujących, zwłaszcza po wędrówce w błocie czy piasku. Niezależnie od wyboru, pamiętaj, że kije trekkingowe to narzędzie, które odpowiednio używane, może znacząco podnieść jakość Twoich górskich przygód.”